CẠNH TRANH GIỮA CÁC CÔNG TY LOGISTICS HIỆN NAY – GÓC NHÌN TOÀN DIỆN

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử, logistics không chỉ đơn thuần là ngành dịch vụ hỗ trợ mà đã trở thành nhân tố quan trọng giúp doanh nghiệp tối ưu chi phí, nâng cao năng lực cạnh tranh. Tuy nhiên, sự bùng nổ của thị trường logistics cũng đồng nghĩa với việc cuộc cạnh tranh giữa các công ty logistics trở nên ngày càng gay gắt, đa chiều, cả trong nước và quốc tế.

Vậy, cuộc cạnh tranh này đang diễn ra theo những chiều hướng nào? Doanh nghiệp logistics cần làm gì để thích nghi và phát triển?

Thực trạng cạnh tranh trong ngành logistics hiện nay

• Gia tăng nhanh chóng số lượng doanh nghiệp:
  Theo thống kê từ Hiệp hội VLA, Việt Nam hiện có hơn 40.000 doanh nghiệp logistics, bao gồm:
  o Doanh nghiệp nội địa quy mô vừa và nhỏ;
  o Tập đoàn logistics quốc tế đầu tư vào Việt Nam;
  o Các công ty dịch vụ vận tải truyền thống chuyển đổi sang cung cấp dịch vụ logistics tích hợp.
• Sự tham gia của các tập đoàn toàn cầu:
  Các tên tuổi như DHL, FedEx, UPS, Kuehne + Nagel, Maersk đã xây dựng mạng lưới tại Việt Nam, mang theo công nghệ tiên tiến, dịch vụ trọn gói, mức giá cạnh tranh.
• Áp lực cạnh tranh từ nhiều phía:
  o Về giá: Đua nhau giảm giá để thu hút khách hàng, dẫn đến biên lợi nhuận thấp.
  o Về dịch vụ: Khách hàng yêu cầu dịch vụ nhanh hơn, minh bạch hơn, linh hoạt hơn.
  o Về công nghệ: Chuyển đổi số trở thành xu thế bắt buộc, không còn là lựa chọn tự nguyện.

Những yếu tố quyết định lợi thế cạnh tranh giữa các công ty logistics

• Năng lực dịch vụ đa dạng và tích hợp:
  Khách hàng hiện nay mong muốn tìm kiếm dịch vụ logistics tích hợp từ vận tải, kho bãi, hải quan, đến phân phối cuối cùng. Doanh nghiệp nào có thể cung cấp dịch vụ trọn gói sẽ có lợi thế rõ rệt.
• Hạ tầng và mạng lưới:
  Doanh nghiệp sở hữu hệ thống kho trung tâm, đội xe đa dạng, bến bãi, đại lý ở nhiều tỉnh thành có khả năng phục vụ khách hàng nhanh chóng và linh hoạt hơn.
• Chất lượng nguồn nhân lực:
  Không chỉ đòi hỏi nhân viên vận hành giỏi mà còn cần đội ngũ sales logistics, pricing, điều hành am hiểu thị trường, thành thạo ngoại ngữ, kỹ năng giao tiếp tốt.
• Ứng dụng công nghệ:
  Các công ty logistics đang đua nhau triển khai:
  o Hệ thống quản lý vận tải (TMS)
  o  Hệ thống quản lý đơn hàng (OMS)
• Mức giá và tối ưu chi phí:
  Với mức chi phí logistics tại Việt Nam còn khá cao (chiếm khoảng 16–20% GDP), doanh nghiệp nào tối ưu được chi phí sẽ có khả năng cạnh tranh giá tốt hơn.

Xu hướng cạnh tranh mới trong ngành logistics

• Chuỗi cung ứng lạnh (Cold chain logistics):
  Các lĩnh vực thực phẩm tươi sống, dược phẩm, vaccine phát triển khiến logistics lạnh trở thành phân khúc cạnh tranh tiềm năng.
• Logistics xanh:
  Sử dụng xe điện, nhà kho tiết kiệm năng lượng, giảm khí thải CO2 đang trở thành tiêu chí để khách hàng lựa chọn đối tác logistics.
• Mô hình hợp tác – liên kết giữa các doanh nghiệp:
  Không ít công ty nhỏ, vừa tìm kiếm liên minh logistics để cùng phát triển mạng lưới, chia sẻ chi phí đầu tư hạ tầng.

Thách thức đặt ra cho doanh nghiệp logistics Việt Nam

• Áp lực cạnh tranh từ tập đoàn nước ngoài với tiềm lực tài chính và công nghệ mạnh mẽ.
• Hệ thống hạ tầng giao thông, kho bãi tại một số khu vực chưa đồng bộ.
• Bài toán chuyển đổi số và quản trị dữ liệu chưa đồng đều giữa các doanh nghiệp.
• Chất lượng nguồn nhân lực logistics tại Việt Nam còn thiếu hụt, nhất là kỹ năng ngoại ngữ, kỹ năng quản lý chuỗi cung ứng.

Giải pháp nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp logistics

• Tập trung phát triển dịch vụ tích hợp (3PL, 4PL), từ vận tải đến quản lý tồn kho, phân phối.
• Đầu tư bài bản vào công nghệ: hệ thống TMS, WMS, CRM, ứng dụng AI, dữ liệu lớn.
• Xây dựng mạng lưới kho trung tâm vùng, tăng cường đầu tư vào phương tiện vận tải chuyên dụng.
• Đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, hợp tác với các trường đại học để tuyển dụng thực tập sinh, nhân sự mới tốt nghiệp.
• Áp dụng chiến lược logistics xanh, bền vững: đội xe điện, kho bãi tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải.

Kết luận

Cuộc cạnh tranh giữa các công ty logistics hiện nay không chỉ nằm ở yếu tố giá cả mà là sự cạnh tranh toàn diện về dịch vụ, công nghệ, con người và tầm nhìn chiến lược dài hạn.

PSL Logistics với lợi thế là doanh nghiệp logistics nội địa am hiểu thị trường, chủ động chuyển đổi số và phát triển dịch vụ tích hợp, tự tin là đối tác tin cậy đồng hành cùng các doanh nghiệp sản xuất, thương mại trong nước và quốc tế.